Büyük harf — istisnasız
KısayolBirleşik ismin artikelini son kelime belirler: das Haus + die Tür = die Haustür.
Almanca, isimleri cümlenin ortasında bile büyük harfle yazan neredeyse tek dildir. Kural süs değil: yazıyı okurken ismin nerede başladığını gözle bulursun, uzun cümlelerde bu ciddi bir kolaylıktır.
Ich kaufe Brot und Milch.
Ekmek ve süt alıyorum.
Ich kaufe brot und milch.
küçük harf — yazım hatası
- Her isim büyük: der Tisch · die Liebe · das Wetter — somut, soyut, fark etmez.
- İsimleşen fiil de büyük: das Essen (yemek), das Lernen (öğrenme).
- İsimleşen sıfat da büyük: etwas Neues (yeni bir şey), nichts Gutes.
- Sıfat, fiil ve zarf küçük kalır: Das neue Buch ist gut.
- Resmî Sie ve Ihnen büyük — bunlar isim değil ama nezaket kuralı böyle.
İsim üçlü gelir: artikel + kelime + çoğul
Türkçede «masa» tek bir bilgidir. Almancada Tisch tek başına eksiktir; yanında artikeli ve çoğulu olmadan cümlede kullanılamaz.
| Sözlükte | Ne demek | Cümlede |
|---|---|---|
| der Tisch, -e | maskulin · çoğulu -e | Der Tisch ist neu. · Die Tische sind neu. |
| das Buch, ¨-er | neutrum · çoğulu -er + Umlaut | Das Buch ist neu. · Die Bücher sind neu. |
| die Frau, -en | feminin · çoğulu -en | Die Frau kommt. · Die Frauen kommen. |
Sözlükteki ¨ işareti «çoğulda Umlaut gelir» demektir. Kelimeyi üçlü ezberle: artikel + kelime + çoğul. Sonradan tek tek toplamak çok daha zordur.
PNG indirArtikeli kelimenin sonundan okumanın kuralları der · die · das sayfasında, beş çoğul tipi çoğul sayfasında.
Birleşik isimler — Almancanın aleti
Almanca uzun kelimeleri sevmiyor değil; kelime üretiyor. İki ismi yan yana yazıp yeni bir isim kurmak serbesttir ve günlük dilde sürekli yapılır.
| Parçalar | Birleşik | Anlam |
|---|---|---|
| das Haus + die Tür | die Haustür | ev kapısı |
| die Hand + der Schuh | der Handschuh | eldiven — «el ayakkabısı» |
| der Bus + die Haltestelle | die Bushaltestelle | otobüs durağı — artikeli son kelimeden |
| die Arbeit + der Platz | der Arbeitsplatz | iş yeri — araya -s- girmiş |
| der Kühlschrank | kühl + Schrank | buzdolabı — «serin dolap» |
Altın kural: artikeli SON kelime belirler. das Haus + die Tür = die Haustür, çünkü son kelime Tür. Anlamı da son kelime taşır: Haustür bir kapıdır, ev değil.
PNG indir- Tanımadığın uzun kelimeyi parçalayarak çözersin: Krankenhaus = krank (hasta) + Haus (ev) → hastane.
- Artikelini tahmin edersin: son parçayı biliyorsan artikeli de bilirsin.
- Kelime dağarcığın çarpar: Zeit öğrendiğinde Freizeit · Arbeitszeit · Zeitung yarı yarıya çözülür.
Ekten cinsiyet okumak — üç güvenli grup
| Artikel | Ek | Örnek |
|---|---|---|
| die | -ung · -heit · -keit · -schaft · -ion · -tät | die Zeitung · die Freiheit · die Möglichkeit · die Nation |
| das | -chen · -lein · -um · -ment | das Mädchen · das Brötchen · das Museum · das Dokument |
| der | -er · -ling · -ismus · -or | der Lehrer · der Frühling · der Motor |
İlk satır neredeyse istisnasızdır ve günlük kelimelerin büyük bölümünü kapsar: bir kelime -ung ile bitiyorsa die’dir.
PNG indirAz önce öğrendiklerin
Ich trinke jeden Morgen ___.
Cevabı gör
Kaffee. İsimler cümlenin ortasında bile büyük harfle yazılır.
das Haus + die Tür = ?
Cevabı gör
die Haustür. Artikeli her zaman son kelime belirler — burada die Tür.
die Zeitung neden die?
Cevabı gör
-ung ile bittiği için — -ung eki. -ung · -heit · -keit · -schaft · -ion ekleri neredeyse istisnasız die yapar.
Tuzaklar
Birleşik ismin artikelini ilk kelimeden almak
Türkçede tamlamanın başı belirleyicidir («ev kapısı» → ev). Almancada tam tersi: son kelime hem artikeli hem anlamı taşır.
das Haustür
Haus’tan alınmış — yanlış
die Haustür
Tür’den alınır — doğru
Birleşik ismi ayrı yazmak
Almancada birleşik isim bitişik yazılır, araya boşluk veya tire girmez. İngilizceden gelen alışkanlık burada hata üretir.
die Haus Tür
ayrı yazılmış
die Haustür
bitişik
İstisna: üç ve daha fazla parça birleşip okunması zorlaşırsa tire kabul edilir — Kaffee-Ersatz. Zorunlu değildir.
Araya giren -s- ve -n-’i unutmak
Bazı birleşmelerde araya bir bağ harfi girer: Arbeitsplatz · Geburtstag · Sonnenbrille · Straßenbahn. Kuralı ezberlemeye çalışma; kelimeyi bütün hâlde öğren.
İsimleşen fiili küçük yazmak
Fiil isim gibi kullanıldığı anda büyük harfe geçer ve das alır: Das Rauchen ist verboten. (Sigara içmek yasaktır.) Aynı kelime fiil olarak kalırsa küçüktür: Er raucht.
Testten önce bunları bil
Konunun çekirdeği üç satırda, altında Türkçeden çevirirken en sık düşülen yerler.
- Her isim büyük harfle
Almancanın imzası: das Brot · die Milch. Küçük yazılmış isim yazım hatasıdır — dil kapımız bile bunu denetliyor.
Ich kaufe Brot und Milch.
- Bileşik isim BİTİŞİK yazılır
die Haustür · das Krankenhaus — iki kelime diye ayırmak (die Haus Tür) hatadır. Artikel son parçadan.
das Haus + die Tür = die Haustür
- Sonek artikeli söyler
-ung/-heit/-keit/-ion → die · -chen/-lein → das. Kuralı olmayanlar artikeliyle ezberlenir.
die Zeitung · das Mädchen
- Mastar isim olur, das alır
das Rauchen · das Schwimmen — fiilden isim, hep nötr, hep büyük.
Das Rauchen ist verboten.
ich kaufe brot und milch
Ich kaufe Brot und Milch.
İsimler büyük yazılır.
die Haus Tür
die Haustür
Bileşik isim tek kelimedir.
der Wohnung
die Wohnung
-ung her zaman die.
das rauchen ist verboten
Das Rauchen ist verboten.
İsimleşen mastar da büyük yazılır.
Kendini dene
Cevaba dokun — neden öyle olduğunu birlikte görelim.
Hangisi doğru yazılmış?
das Haus + die Tür = ?
ev + kapı = ev kapısı
die Zeitung neden die?
Krankenhaus ne demek?
Hangisi yanlış?
Das ist verboten. (sigara içmek)
Alıştırma bitti — –
Konuyu bitirmek için tam testi çöz: %60 alırsan günlük defterine «konu bitti» diye yazılır ve seviye yolunda işaretlenir.
0/6 · soru cevaplandı
Bu konuya notun
Aklında kalsın istediğin kuralı, örneği ya da soruyu yaz. Kendiliğinden kaydedilir ve Panom'da toplanır.
İsim cep kartı
Bu sayfanın tamamı — tablolar, tuzaklar, örnekler — tek PDF. İndir, yazdır, sınavdan önce üstünden geç.
