Kelimeler1 / 4
1. bölüm · Kelimeler
On bir zayıf isim
Bu listedeki isimlerin hepsi eril ve hepsi aynı küçük gruptan. Çoğulları da -n / -en ile biter; ipucu orada.
Satıra dokun, Almanca okunur.
2. bölüm · Gramer
Artikel değişir, isim de ek alır
Çoğu isimde hâli yalnız artikel gösterir: der Ball → den Ball. N-Deklination isimlerinde artikelle birlikte ismin kendisi de değişir: sonuna -n / -en gelir.
Kural kısa: yalın tekil (Nominativ) dışında her yerde aynı ek. Örneklere bak:
- Wen beobachtet die Katze? – Einen Hasen.
- Wem hilfst du? – Meinem Nachbarn.
- Wessen Stuhl ist das? – Der Stuhl meines Kollegen.
Akkusativ, Dativ, Genitiv: hep aynı ek
Akk. · -nDie Katze beobachtet einen Hasen.
Kedi bir tavşanı izliyor.
Dat. · -nDie Katze spielt mit dem Jungen.
Kedi oğlanla oynuyor.
Akk. · -enDer Tierarzt untersucht seinen kleinen Patienten.
Veteriner küçük hastasını muayene ediyor.
Gen. · -nDie Katze sitzt auf dem Stuhl meines Kollegen.
Kedi iş arkadaşımın sandalyesinde oturuyor.
Ich helfe meinem Nachbarn im Garten.
Komşuma bahçede yardım ediyorum.
Kennst du den Studenten aus Izmir?
İzmirli öğrenciyi tanıyor musun?
En sık hata eki unutmak: mit dem Student. Artikel değişti diye iş bitmez; isim de değişir: mit dem Studenten.
Ek, çoğul ekiyle aynı. den Studenten hem «öğrenciyi» (tekil) hem «öğrencilere» (çoğul Dativ) olabilir; hangisi olduğunu cümle söyler.
Normal isim ve zayıf isim
Normal isim yalnız Genitiv’de ek alır. Zayıf isim Nominativ dışında hep -n / -en alır.
| der Tisch | der Junge | der Student | |
|---|---|---|---|
| Nominativ | der Tisch | der Junge | der Student |
| Akkusativ | den Tisch | den Jungen | den Studenten |
| Dativ | dem Tisch | dem Jungen | dem Studenten |
| Genitiv | des Tisches | des Jungen | des Studenten |
3. bölüm · Gramer
Hangi isimler? Sonuna bak
Grup küçük ve tanınır: neredeyse hepsi eril ve çoğu insan ya da hayvan. Kelimenin sonu çoğu zaman ele verir: -e, -ent, -ant, -ist, -at.
Birkaç tanesini ezberlemek gerekir: der Herr, der Mensch, der Nachbar. Örneklere bak:
- Wem gehört die Tasche? – Dem Herrn dort.
- Auf wen wartet ihr? – Auf einen Praktikanten.
Dört işaret, bir ek
-e · Gen.Die Katze sitzt im Einkaufswagen des Kunden.
Kedi müşterinin alışveriş arabasında oturuyor.
-ant · Akk.Am Bahnhof warten wir auf einen Praktikanten aus Köln.
İstasyonda Kölnlü bir stajyeri bekliyoruz.
ezber · Dat.Das weiße Auto gehört unserem Nachbarn.
Beyaz araba komşumuza ait.
Der Brief ist für Herrn Schulz.
Mektup Bay Schulz için.
Kannst du den Polizisten dort fragen?
Oradaki polise sorabilir misin?
Mit diesem Menschen arbeite ich gern.
Bu insanla çalışmayı seviyorum.
Genitiv’de -s bekleme: des Kunden, des Polizisten. Yalnız birkaç kelime ikisini birden alır: des Namens.
Zarfın üstünde Herrn Schulz (Akkusativ), mektubun başında Sehr geehrter Herr Schulz (ek yok). Çoğulu die Herren.
Dikkat: der Käse da -e ile bitiyor ama bu gruba girmez: den Käse.
Grubu tanıma işaretleri
Son sütun Akkusativ; Dativ ve Genitiv’de de aynı ek gelir.
| İşaret | Örnek | Akkusativ |
|---|---|---|
| -e ile biten eril | der Kunde, der Hase | den Kunden, den Hasen |
| -ent / -ant | der Patient, der Praktikant | den Patienten, den Praktikanten |
| -ist / -at | der Polizist, der Soldat | den Polizisten, den Soldaten |
| ezber | der Herr, der Mensch, der Nachbar | den Herrn, den Menschen, den Nachbarn |
4. bölüm · Alıştırma
-n mi, -en mi, ek yok mu?
Boşluğa doğru biçimi seç. Önce sor: isim Nominativ’de mi? Değilse ek -n mi, -en mi?
-
1
Die Katze beobachtet einen .
einen Akkusativ gösteriyor; der Hase zayıf isim, -n alır.
-
2
Die Katze spielt mit dem .
mit Dativ ister; zayıf isim Dativ’de de -n alır: dem Jungen.
-
3
Der Tierarzt untersucht den .
Veteriner hastayı muayene ediyor.
-ent ile biten eril isim Akkusativ’de -en alır.
-
4
Die Katze sitzt auf dem Stuhl meines .
Zayıf isim Genitiv’de -s almaz, -n alır: meines Kollegen.
-
5
Heute ist die Katze unser erster .
sein’dan sonra Nominativ gelir ve Nominativ’de ek yok: unser erster Kunde.
-
6
Der Brief ist für Schulz.
für Akkusativ ister; Herr tekilde -n alır. Herren çoğul.
-
7
Das weiße Auto gehört unserem .
der Nachbar ezber kelime: Dativ’de -n alır.
-
8
Zum Frühstück esse ich gern .
Kahvaltıda peynir yemeyi severim.
der Käse -e ile bitse de zayıf isim değil, ek almaz.