Almanca
Panom
Konu testi · A1

Akkusativ & Dativ testi

22soru
13dakika
%60geçme sınırı

Sorular tek tek gelir, süre işler. Cevaplar sınav gibi kapalı: doğrusunu ve açıklamasını test bitince hepsi birden görürsün. %60 alırsan konu biter.

Konu testi

22 soru, kolaydan zora

Şıkkı seç, «Sonraki» ile ilerle. Geri dönüp değiştirebilirsin. Boş bıraktığın soru yanlış sayılır.

Ich sehe Mann.

Adamı görüyorum.

den. sehen Akkusativ ister ve Akkusativ tabloda tek hücreyi değiştirir: der → den. Maskulin olmasaydı hiçbir şey değişmeyecekti.

Ich helfe Frau.

Kadına yardım ediyorum.

der. helfen Dativ ister, die Frau Dativ’de der Frau olur. Buradaki «der» maskulin değil — feminin Dativ.

Ich fahre mit Bus.

Otobüsle gidiyorum.

dem. mit her zaman Dativ ister, fiilin ne istediği sorulmaz. der Bus → dem Bus.

Ich kaufe ein Geschenk für Kind.

Çocuk için bir hediye alıyorum.

das. für sabit Akkusativ edatı — ama nötr kelimede Akkusativ hiçbir şeyi değiştirmez: das Kind olduğu gibi kalır. Doğru cevabı bulmak için değişmediğini bilmek gerekiyor.

Das Buch gehört Lehrer.

Kitap öğretmenin.

dem. gehören Dativ fiillerinden. Türkçesi «öğretmenin» diyor, yani iyelik gibi duruyor — Almanca yine de Dativ istiyor: Das Buch gehört dem Lehrer.

Wir gehen in Kino.

Sinemaya gidiyoruz.

das. gehen varış noktası sorar → wohin? → Akkusativ. Günlük dilde kaynaşır: in das → ins Kino.

Ich bin in Küche.

Mutfaktayım.

der. Aynı edat, öbür yüzü: sein konum bildirir → wo? → Dativ. die Küche Dativ’de der Küche.

Ohne Auto komme ich nicht.

Arabasız gelemem.

das. ohne sabit Akkusativ edatı. Ezberlenecek beşli: für · ohne · durch · gegen · um — hepsi istisnasız Akkusativ.

Ich danke Freund.

Arkadaşıma teşekkür ediyorum.

dem. danken Dativ fiili — ve burada Türkçe köprü işe yarıyor: «arkadaşa» = Dativ. Köprünün çalıştığı yerlerde ona güven, çalışmadığı yerleri ayrıca öğren.

Ich spiele mit (çoğul: die Kinder).

Çocuklarla oynuyorum.

den Kindern. Çoğul Dativ’de iki iş birden yaparsın: artikel den olur ve ismin sonuna -n gelir. İstisna: çoğulu zaten -n veya -s ile bitenler — mit den Frauen · mit den Autos.

Ich lege das Buch auf Tisch.

Kitabı masaya koyuyorum.

den. legen bir şeyi bir yere koyar → wohin? → Akkusativ. der Tisch maskulin olduğu için fark görünüyor.

Das Buch liegt auf Tisch.

Kitap masanın üstünde duruyor.

dem. Bir önceki soruyla aynı edat, aynı masa — değişen tek şey fiil. liegen konum bildirir → wo? → Dativ. Fiil çifti şu: legen/liegen · stellen/stehen · setzen/sitzen.

Ich antworte Chef.

Patrona cevap veriyorum.

dem. antworten Dativ fiili. Dikkat: cevaplanan kişi Dativ, cevaplanan soru ise edatla gelir — Ich antworte auf die Frage.

Ich komme aus Türkei.

Türkiye’den geliyorum.

der. İki şey birden: aus sabit Dativ edatı, ve die Türkei artikel alan ülkelerden. Artikelsiz ülkede edat yalın kalır: Ich komme aus Deutschland.

Frau sehe ich jeden Tag.

O kadını her gün görüyorum.

Die. Nesne başa geçmiş ama hâli değişmiyor: sehen Akkusativ ister, feminin Akkusativ’de die olarak kalır. Almancada hâli yer değil artikel gösterir — cümlede gezebilir.

Der Mantel passt nicht.

Palto bana olmuyor.

mir. passen Dativ fiili ve özne sen değilsin — özne palto. Aynı aile: Das Hemd steht dir. · Die Suppe schmeckt mir.

Ich frage Lehrer.

Öğretmene soruyorum.

den. Köprü burada kırılıyor: Türkçe «öğretmene» diyor, Almanca fragen Akkusativ istiyor. Kalıp olarak ezberle — kural aramaya çalışırsan her seferinde yanılırsın.

Ich folge Auto.

Arabayı takip ediyorum.

dem. Ters yönde kırılma: Türkçe «arabayı» diyor, folgen Dativ istiyor. Aynı kutuda duran diğerleri: gratulieren · zuhören · begegnen.

Ich stelle die Lampe neben Bett. — hangi soru geçerli?

Lambayı yatağın yanına koyuyorum.

wohin? → Akkusativ. stellen yerleştirme fiili, lamba oraya gidiyor. Nötr olduğu için yazılışta fark görünmez (das kalır) ama kararın doğru olması lazım — maskulin bir kelimede aynı hata görünür hâle gelir.

Das gefällt mir. — cümlenin öznesi hangisi?

Bu hoşuma gidiyor.

das. Türkçede «ben beğeniyorum» dersin, Almancada o şey hoşa gider ve sen Dativ’de durursun. Bu yüzden fiil gefällt (tekil, «das»a göre). Aynı mantık: Du fehlst mir. = «Seni özlüyorum» — özlenen kişi özne.

«helfen» ve «danken» fiilleri nesnesini her zaman Akkusativ durumunda alırlar.

Yanlış. Bu fiiller nesnelerini her zaman Dativ (ismin -e hali) durumunda ister. Kime yardım edildiği veya teşekkür edildiği Dativ ile belirtilir.

Cümleyi kur: Adamın arabası çok hızlı.

Parçalara dokunarak cümleyi kur

Genitiv (aitlik) durumunda der Mann ismi des Mannes olur ve ait olduğu nesnenin arkasına gelir.
Hızlı kural

Üç satırda kural

Konunun tamamı ayrı sayfada. Burada sadece testte lazım olan çekirdek var.

  1. Değişen tek hücreyi bul

    Akkusativ tabloda yalnız bir şeyi değiştirir: der → den. Feminin, nötr ve çoğul aynen kalır. Dativ ise dördünü de değiştirir.

    der → den · die → die · das → das

  2. Kararı isim değil, önündeki şey verir

    Hâli fiil ya da edat seçer. Dativ isteyen fiiller sayılıdır — günlük dilde on sekizi geçmez; geri kalan her fiilde varsayılanın Akkusativ olsun.

    helfen +D · sehen +A · mit +D · für +A

  3. Değişken edatta soruyu sor

    Dokuz edat iki yüzlü. Wohin? (varış noktası) varsa Akkusativ, wo? (konum) varsa Dativ. Fiil çiftine bak: koymak/gitmek mi, durmak/olmak mı.

    auf den Tisch (wohin?) · auf dem Tisch (wo?)

Tuzaklar

Sık karıştırılanlar

Türkçeden doğrudan çevirirken düşülen yerler. Testteki zor sorular buradan geliyor.

  • Ich helfe den Mann.

    Ich helfe dem Mann.

    helfen Dativ ister. «Adamı yardım ediyorum» demiş oluyorsun.

  • Ich frage dem Lehrer.

    Ich frage den Lehrer.

    Türkçe «öğretmene» diyor ama fragen Akkusativ ister. Köprünün kırıldığı yer tam burası.

  • mit den Kinder

    mit den Kindern

    Çoğul Dativ’de iki iş yaparsın: artikel den olur ve ismin sonuna -n gelir.

  • Ich gehe in dem Kino.

    Ich gehe ins Kino.

    gehen varış noktası sorar → wohin? → Akkusativ. in dem konumdur, gitmek değil.