Almanca
Panom
Konu testi · A1

Edatlar testi

22soru
13dakika
%60geçme sınırı

Sorular tek tek gelir, süre işler. Cevaplar sınav gibi kapalı: doğrusunu ve açıklamasını test bitince hepsi birden görürsün. %60 alırsan konu biter.

Konu testi

22 soru, kolaydan zora

Şıkkı seç, «Sonraki» ile ilerle. Geri dönüp değiştirebilirsin. Boş bıraktığın soru yanlış sayılır.

Das Geschenk ist dich.

Hediye senin için.

für. dich Akkusativ’dir; Akkusativ isteyen edatlardan biri gerekir. mit · von · bei üçü de Dativ ister (mit dir).

Ich fahre mit Bus.

Otobüsle gidiyorum.

dem. mit her zaman Dativ ister; der Bus Dativ’de dem Bus olur.

Türkiye’ye gidiyorum.

Türkiye’ye gidiyorum.

in die Türkei. die Türkei artikelli bir ülkedir → in + Akkusativ. nach yalnız artikelsiz ülkelerde (nach Deutschland).

Doktora gidiyorum.

Doktora gidiyorum.

zum Arzt. Kişi ve kurumlara zu ile gidilir; zu dem kaynaşıp zum olur. Artikelsiz zu Arzt diye bir biçim yok.

İki yıldır burada oturuyorum.

İki yıldır burada oturuyorum.

seit zwei Jahren. Süren durum seit ister ve Dativ çoğulda -n eklenir. für zwei Jahre ise gelecekte iki yıl demektir — henüz başlamamış bir süre.

Evdeyim.

Evdeyim.

zu Hause. Konum zu Hause, yön nach Hause. İkisi de kalıptır — Haus burada artikel almaz, kural aramaya çalışma.

Wir gehen Kino. (sinemaya)

Sinemaya gidiyoruz.

ins. Hareket var → in + Akkusativ → in das = ins. im Kino deseydin «sinemadayım» olurdu.

Ich gehe den Park. (parkın içinden geçiyorum)

Parkın içinden geçiyorum.

durch. Bir şeyin içinden geçmek durch ile söylenir ve o beş çekirdek Akkusativ edatından biridir: für · ohne · durch · gegen · um.

Ich komme der Arbeit.

İşten geliyorum.

von. Bir etkinlikten ya da kişiden dönüyorsan von. aus ise kapalı bir mekânın içinden çıkmaktır: Ich komme aus dem Büro.

Das Bild hängt an Wand.

Tablo duvarda asılı.

der. hängen burada konum bildiriyor → wo? → Dativ. die Wand Dativ’de der Wand. Asma eylemi olsaydı: Ich hänge das Bild an die Wand.

Ich fahre Berlin. (edat)

Berlin’e gidiyorum.

nach. Artikel almayan şehir ve ülkelerde nach. Kural şu üçlüde toplanıyor: artikelsiz yer → nach, artikelli yer → in + Akkusativ, kişi/kurum → zu.

Ich bin meiner Schwester. (kız kardeşimdeyim)

Kız kardeşimdeyim.

bei. Bir kişinin yanında/evinde olmak bei. zu ise yön: Ich gehe zu meiner Schwester. — gidiyorsun, henüz orada değilsin.

Ich stelle die Flasche den Tisch.

Şişeyi masaya koyuyorum.

auf. Şık listesindeki diğer üçü Dativ edatı; cümlede den Tisch yani Akkusativ var, o yüzden yalnız değişken bir edat gelebilir. Artikel sana edatı söylüyor — ters yönden okuma da işe yarar.

Ich arbeite Montag bis Freitag.

Pazartesiden cumaya çalışıyorum.

von. Başlangıç ve bitişi olan aralık von … bis … kalıbıyla kurulur. seit geçmişte başlayıp süren bir şeyi anlatır, bitiş noktası almaz.

Wir sitzen dem Tisch.

Masada oturuyoruz.

an. Masaya oturuluyorsa an dem Tisch (kenarında). auf dem Tisch demek masanın üstünde oturmak olurdu — Türkçede ikisi de «masada».

Ich mache das dich.

Bunu senin için yapıyorum.

für. Şıkkı seçmeden önce zamire bak: dich Akkusativ. Dativ olsaydı dir yazardı ve o zaman zu · bei · von arasından seçecektin. Zamir hangi grubu arayacağını söylüyor.

Ich gehe Schule. (okula gidiyorum)

Okula gidiyorum.

in die Schule. En sık yapılan hata in der Schule — ama o «okuldayım» demek. gehen varış noktası sorduğu için Akkusativ gerekiyor.

Ich warte den Bus.

Otobüsü bekliyorum.

auf. Burada auf yer bildirmiyor — warten auf sabit bir fiil-edat çiftidir ve her zaman Akkusativ alır. Bu kalıplarda wohin/wo sorusu işlemez, çift olarak ezberlenir.

Ich gehe ins Kino ile Ich bin im Kino — farkı ne yaratıyor?

Sinemaya gidiyorum / sinemadayım.

Fiil karar veriyor. in tek edat; ins = in das (Akkusativ), im = in dem (Dativ). Kelime aynı, hâl farklı — ve hâli seçen gehen ile sein.

«Almanya’ya gidiyorum» — neden nach Deutschland, «Türkiye’ye» ise in die Türkei?

Almanya’ya / Türkiye’ye gidiyorum.

Artikel belirliyor. Ülkelerin çoğu artikelsizdir → nach. Artikel alan bir avuç ülkede ise in + Akkusativ: die Türkei · die Schweiz · die USA · der Iran. Listesi kısa, ezberlenir.

«mit» ve «nach» edatları her zaman Akkusativ ile kullanılır.

Yanlış. mit ve nach edatları her zaman Dativ (ismin -e hali) ister.

Cümleyi kur: Kardeşim için bir hediye alıyorum.

Parçalara dokunarak cümleyi kur

für edatı her zaman Akkusativ alır, bu yüzden mein Bruder yerine meinen Bruder denir.
Hızlı kural

Üç satırda kural

Konunun tamamı ayrı sayfada. Burada sadece testte lazım olan çekirdek var.

  1. İki liste ezberlenir, gerisi soruyla çözülür

    Beş edat hep Akkusativ, dokuz edat hep Dativ ister — bunlar tartışılmaz, ezberlenir. Kalan dokuzu ise duruma göre değişir.

    für · ohne · durch · gegen · um ↔ mit · nach · bei · seit · von · zu · aus

  2. Değişkende soru: wohin mi wo mu

    Dokuz değişken edatta karar hareket değil varış noktası: bir yere gidiyorsa Akkusativ, bir yerde duruyorsa Dativ.

    ins Kino (wohin?) · im Kino (wo?)

  3. Kaynaşma zorunlu değil, ama doğal olan bu

    Edat ve artikel çok sık tek kelimeye iner. Açık biçim yanlış sayılmaz; sadece kimse öyle konuşmaz.

    in dem → im · zu der → zur · an das → ans

Tuzaklar

Sık karıştırılanlar

Türkçeden doğrudan çevirirken düşülen yerler. Testteki zor sorular buradan geliyor.

  • Ich gehe in der Schule.

    Ich gehe in die Schule.

    gehen varış noktası sorar → Akkusativ. in der Schule «okuldayım» demektir.

  • Ich gehe nach dem Arzt.

    Ich gehe zum Arzt.

    Kişi ve kurumlara zu ile gidilir. nach yalnız artikelsiz yer adlarında.

  • Ich fahre zu Berlin.

    Ich fahre nach Berlin.

    Artikel almayan şehir ve ülkelerde nach. zu orayı bir kurum gibi konuşur.

  • Ich bin seit zwei Jahre hier.

    Ich bin seit zwei Jahren hier.

    İki kural birden: seit Dativ ister ve çoğul Dativ’de ismin sonuna -n gelir.