Almanca
Panom

Edilgen alternatifleri

die Passiversatzformen

Almanlar sürekli Passiv (werden + Partizip II) kullanmaktan yoruldukları için, "yapılabilir" veya "yapılmalı" anlamı veren alternatif yapılar icat etmişlerdir.

Cümleyi edilgen (Passiv) yapmadan, aynı anlamı veren daha zarif ve alternatif yapılar kurmak.

  • B2 yolunda 5/7
  • ~3 dk okuma
  • 10 soruluk test
Resimli ders PDF indir
01

Şu an: Passiv'den kaçış yolları

Bunun üstüne biniyor

Passiv cümlesi kurmayı (Das Auto wird repariert) biliyorsun. B2 seviyesinde, özellikle yapılabilirlik (können) ve zorunluluk (müssen) bildiren Passiv cümleleri daha kısa ve havalı yapılara dönüştürülür.

KısayolEğer bir şey "yapılabiliyorsa" sich lassen veya -bar eki kullanılır. sein + zu + mastar resmi/yönerge dilinde çoğunlukla zorunluluk; leicht/schwer/kaum/gut gibi zarflarla yapılabilirlik bildirir.

Das Problem kann gelöst werden.

Problem çözülebilir. (Klasik Passiv)

Das Problem lässt sich lösen.

Problem çözülebilir. (Alternatif 1)

Das Problem ist lösbar.

Problem çözülebilirdir. (Alternatif 2)

02

Bunu Türkçede zaten yapıyorsun

Türkçede de aynı mantık vardır. "Bu su içilebilir" demek yerine kısaca "Bu su içimlidir" ya da "içmeye uygundur" diyebiliriz. Yani fiili edilgen yapmak yerine sıfata dönüştürüp kısaltırız.

Passiv cümleTürkçe alternatifiAlmanca alternatifi
Su içilebilir.Su içilebilir durumda.Das Wasser ist trinkbar.
Kitap okunabilir.Kitap okunmaya elverişli.Das Buch lässt sich lesen.
Fatura ödenmeli.Fatura ödenecek.Die Rechnung ist zu bezahlen.

Dikkat et: Alternatiflerin hiçbirinde "werden" kelimesi yok, hepsi aktif gibi görünüyor ama anlamları pasiftir.

PNG indir

Das lässt sich machen.

Bu halledilebilir / yapılabilir.

03

Tablo: Üç ana formül

Bütün Passiversatz (edilgen alternatifi) konusu bu üç yapı etrafında döner:

AnlamFormülÖrnek
Yapılabilir (kann ... werden)sich lassen + InfinitivDas Auto lässt sich leicht reparieren.
Yapılabilir (kann ... werden)sein + Sıfat(-bar / -lich)Das Auto ist reparierbar.
Yapılabilir (kann ... werden)sein + zu + InfinitivDer Fehler ist kaum zu sehen.
Zorunlu (muss ... werden)sein + zu + InfinitivDie Aufgabe ist zu lösen.

"-bar" eki tıpkı İngilizcedeki "-able" (doable) gibidir.

PNG indir

Dieser Text ist schwer zu verstehen.

Bu metin zor anlaşılır.

04

Zorunluluk ve yapılabilirlik tuzağı

Das Haus muss renoviert werden.

Ev restore edilmek zorunda.

Tuzak

sein + zu yapısını yanlış anlamak

Öğrenciler sein + zu yapısını gördüklerinde çoğunlukla "yapılabilir" (können) zannederler. Ancak resmi makamlar veya bir kurum bu yapıyı kullanıyorsa, bu kesin bir zorunluluk (müssen) belirtir.

Die Unterlagen sind einzureichen werden.

werden fazlalığı

Die Unterlagen sind einzureichen.

Evraklar teslim edilmelidir / teslim edilecektir. (Doğrusu)

Kurallar, talimatlar ve faturalarda bu yapı daima emirdir. Ancak bazen, özellikle "schwer/leicht" gibi sıfatlarla kullanıldığında "yapılabilirlik" de belirtebilir (es ist schwer zu glauben = inanması zor).

Şimdi pratik

Az önce öğrendiklerin

  • Diese Pilze kann man essen. -> Diese Pilze sind ___.

    Cevabı gör

    essbar — essen fiilinin "yapılabilir" sıfat hali essbar (yenilebilir) dır.

  • "Das Formular ist auszufüllen" cümlesi sadece formun doldurulma ihtimali olduğunu, zorunlu olmadığını belirtir.

    Cevabı gör

    Yanlış. "sein + zu + Infinitiv" resmi makamlarda kesin bir zorunluluk (müssen) belirtir. Yani form doldurulmak zorundadır.

  • Hangisi dilbilgisi olarak doğrudur?

    Cevabı gör

    Die Aufgabe lässt sich schnell erledigen. — sich lassen yapısı her zaman fiilin yalın halini (Infinitiv) ister (erledigen).

05

Kimsenin söylemediği kısım: "man" hayat kurtarır

Kitaplar sana hep "sich lassen" veya "sein zu" yapılarını öğretir. Ancak Almanların günlük dilde Passivden kaçmak için en çok kullandığı şey minicik bir kelimedir: man.

Hier darf nicht geraucht werden.

Passiv — doğru ama uzun ve resmî (tabelalarda görürsün).

Hier darf man nicht rauchen.

Aktif + man (Kısa ve doğal).

man kelimesi "insan, biri, herkes" anlamına gelir. Çevirirken "Burada sigara içilmez" diye çevrilse de Almancası tamamen aktiftir. Konuşurken takıldığında hemen "man" kullan.

İpuçları

Testten önce bunları bil

Konunun çekirdeği üç satırda, altında Türkçeden çevirirken en sık düşülen yerler.

  1. sich lassen = kann ... werden

    Bir şeyin "yapılabilir" olduğunu en doğal yoldan söylemektir.

    Das Fenster lässt sich öffnen.

  2. sein + zu = muss (veya kann) ... werden

    Resmi/yönerge dilinde çoğunlukla zorunluluk; leicht/schwer/kaum/gut gibi zarflarla yapılabilirlik bildirir.

    Die Rechnung ist zu bezahlen.

  3. bar eki fiilden sıfat yapar

    Fiilin köküne -bar ekleyip sein ile kullanmak pasif anlam verir.

    Das Wasser ist trinkbar.

  • Das Auto lässt sich repariert.

    Das Auto lässt sich reparieren.

    sich lassen yapısında her zaman yalın mastar (Infinitiv) kullanılır, Partizip II değil.

  • Die Aufgabe ist gelöst zu werden.

    Die Aufgabe ist zu lösen.

    sein + zu yapısında werden kullanılmaz. Sadece zu + mastar yeterlidir.

06Diz

Cümleyi kendin diz

Kelimelere dokun, doğru sırayla yerleştir. Almancanın en zor kısmı burası — ve seçenek şıkkı yok, cümleyi sen kuruyorsun.

  1. kelimelere dokun

  2. kelimelere dokun

  3. kelimelere dokun

0605:00

Kendini dene

Cevaba dokun — neden öyle olduğunu birlikte görelim.

Der Fehler kann leicht behoben werden. -> Der Fehler ___ leicht beheben.

Hata kolayca giderilebilir.

"kann ... werden" (yapılabilir) anlamı için lassen + sich + Infinitiv kullanılır.

Die Rechnung muss bis Freitag bezahlt werden. -> Die Rechnung bis Freitag zu bezahlen.

Fatura Cuma gününe kadar ödenmeli.

"muss ... werden" (zorunluluk) anlamı için resmi dilde sein + zu + Infinitiv kullanılır.

Das Wasser aus diesem Fluss kann man nicht trinken. -> Das Wasser ist nicht .

Bu nehrin suyu içilemez / içilebilir değildir.

Bir şeyin "yapılabilir" özelliğini sıfat olarak (-bar ekiyle) ifade ederiz.

Hangisi "Das Dokument muss unterschrieben werden" (Belge imzalanmak zorundadır) ile aynı anlamdadır?

Zorunluluk bildiren Passiv cümleleri, sein + zu + Infinitiv ile alternatiflendirilir.

Das Problem sich nicht so einfach lösen.

Problem o kadar kolay çözülemez.

sich lassen yapısı. Öznesi das Problem olduğu için lässt.

Cümleyi kur: Metin okunabilir (durumda).

Parçalara dokunarak cümleyi kur

Der Text ist gut lesbar. sein ve -bar eki alan sıfatlar, edilebilir/yapılabilir anlamında Passiv yerine (Passiversatz) kullanılır.
+4 Konuyu bitir: tam testi çöz 10 soru · süreli · sınav gibi · %60 ile konu biter

Alıştırma bitti — –

Konuyu bitirmek için tam testi çöz: %60 alırsan günlük defterine «konu bitti» diye yazılır ve seviye yolunda işaretlenir.

0/6 · soru cevaplandı

Notların
Çalışma kağıdı

Edilgen alternatifleri çalışma kağıdı

Bu sayfanın tamamı — tablolar, tuzaklar, örnekler — tek PDF. İndir, yazdır, sınavdan önce üstünden geç.

PDF indir

Birebir Almanca dersi

Almancanı hocayla hızlandır

Sıfırdan B1’e, 4,5 ayda. Haftada 1 ile 5 ders arası. Ne kadar sık gelirsen ders başı ücret o kadar düşüyor.

İlk dersi ücretsiz al
Birebir ders