Odalar ve ev eşyaları

Şu an: bileşik isimde artikeli son kelime verir

Kısayolİki kelime birleşince artikeli son kelime verir. das Zimmer olduğu için -zimmer ile biten her oda das: das Wohnzimmer · das Schlafzimmer · das Kinderzimmer. der Schrank olduğu için der Kühlschrank · der Kleiderschrank. Tek kelimelik odaları ise ezberlersin: die Küche · das Bad · der Flur.

• das Wohnzimmer oturma odası, salon wohnen + das Zimmer → DAS
• der Kühlschrank buzdolabı kühl + der Schrank → DER
• die Küche mutfak tek kelime · ezber

Kelimenin ilk parçası ne olursa olsun karar vermez. die Kinder çoğul, schlafen fiil, kühl sıfat — hiçbiri artikeli etkilemez. Bileşik kelimeye bakınca gözünü sona çevir.

Sayfanın sırası: önce Türkçeyle aynı işleyen bileşik mantığı, sonra kaydedeceğin tablo, sonra bir şeyin nerede olduğunu söylemek, evini anlatmak, dört tuzak ve en sonda Almanya’da odaların nasıl sayıldığı.

Bunu Türkçede zaten yapıyorsun: yatak odası bir odadır

Türkçede «yatak odası» derken asıl kelime sondadır: yatak odası bir oda, yatak değil. «Çamaşır makinesi» bir makine, «elbise dolabı» bir dolap. Almanca tam aynı mantıkla çalışır; tek farkı iki kelimeyi bitişik yazması. Artikel de asıl kelimeden, yani sondan gelir.

Tablo: odalar ve eşyalar, artikeli ve çoğuluyla

Her satırda kelime artikeliyle, çoğuluyla ve Türkçesiyle. Çoğulu da birlikte ezberle: -er ve -el ile biten eril ve nötr kelimelerin çoğulu çoğu zaman tekiliyle aynı (das Zimmer → die Zimmer · der Sessel → die Sessel); değişen yalnız artikel.

Odalar. Evi gezerken söyleyeceğin kelimeler.

Mobilya. Odaların içinde duranlar.

Odayı tamamlayanlar. Halı, perde, lamba.

Mutfak ve banyo. Cihazlar ve tesisat.

Evin parçaları ve dışı. Duvar, kapı, balkon, bahçe.

Nerede: im Wohnzimmer, in der Küche

«Nerede?» sorusu Almancada Wo? ve cevapta odalar in ile gelir. in konum bildirirken Dativ ister; Türkçedeki -de / -da ekinin işini yapar. Değişen yalnız artikel: eril ve nötr oda im (in dem’in kısası), dişil oda in der.

Almanlar eşyanın odada nasıl durduğunu da söyler. Dik duran şey steht, yatık duran liegt, asılı olan hängt. A1’de ist demen yeter; bu üç fiili duyunca tanı:

Evini anlatmak: Meine Wohnung hat drei Zimmer

Evini anlatırken iki kalıp yeter: Meine Wohnung hat … (dairemin … var) ve Im Wohnzimmer gibt es … (oturma odasında … var). İkisinden sonra gelen kelime Akkusativ’dir; değişen yalnız eril kelime: ein → einen.

Bir daireyi baştan sona anlatan beş cümle:

• Ich wohne in einer Wohnung in Köln. — Köln’de bir dairede oturuyorum.
• Meine Wohnung hat drei Zimmer, eine Küche und ein Bad. — Dairemin üç odası, bir mutfağı ve bir banyosu var.
• Im Wohnzimmer gibt es ein Sofa, einen Tisch und zwei Sessel. — Oturma odasında bir kanepe, bir masa ve iki koltuk var.
• Mein Zimmer ist klein, aber hell. — Odam küçük ama aydınlık.
• Die Wohnung ist 60 Quadratmeter groß. — Daire 60 metrekare.

Metrekareyi Almanlar da Türkçedeki gibi söyler: 60 Quadratmeter, yazıda 60 m². Sayıların okunuşu sayılar sayfasında.

Yanlış yapılan dört yer

Kelimeleri bilen öğrencide bile en sık duyulan dört hata. İkisi artikel, ikisi hâl.

Dört tuzak tek cümlede — hepsini doğru kuran hâli:

Kimsenin söylemediği kısım: 2+1 Almanya’da üç oda

Türkiye’de daireyi «yatak odası + salon» diye sayarsın: «2+1». Almanya’da salon da bir Zimmer sayılır, mutfak ve banyo ise hiç sayılmaz. Yani Türkiye’deki 2+1, Almanya’da eine Dreizimmerwohnung; ilanda kısaca 3 Zi. ya da 3-Zimmer-Wohnung.

İkincisi: Almanya’da öğrenciler ve genç çalışanlar çoğu zaman die WG’de oturur — Wohngemeinschaft’ın kısası. Herkesin kendi odası vardır, mutfak ve banyo ortaktır. İlanda «oda kiralık» yerine WG-Zimmer yazar.

Üçüncüsü: die Küche hem mutfak odası hem mutfak kültürü demek, Türkçedeki gibi: Ich mag die türkische Küche. — Türk mutfağını seviyorum.