an – iki hâl (Dativ / Akkusativ)
«an» iki hâl alır: «wo?» (nerede) sorusuna cevap veriyorsa Dativ, «wohin?» (nereye) sorusuna cevap veriyorsa Akkusativ. Basit kural: cümlede yer değişimi (hareket) varsa Akkusativ, yoksa Dativ.
Aynı edat, farklı hâl: Ich stehe an der Wand. (konum, Dativ) — Ich stelle das Bild an die Wand. (hareket, Akkusativ).
an ile konum (Dativ) örnekleri
Tablodaki cümlelerde «an» konumu bildirir, bu yüzden Dativ kullanılır. Kartlarda iki yön (Akkusativ) örneği de var.
| Almanca | Türkçe | Not |
|---|---|---|
| Ich sitze am Tisch. | Masanın yanında oturuyorum. | Dativ – konum |
| Das Auto steht an der Ampel. | Araba ışıkların yanında duruyor. | Dativ – konum |
| Wir warten an der Bushaltestelle. | Otobüs durağının yanında bekliyoruz. | Dativ – konum |
| Das Bild hängt an der Wand. | Resim duvarın üzerinde asılı. | Dativ – konum |
Tablodaki her cümle «wo?» sorusuna cevap verir.
PNG indir- Ich warte an der Haltestelle. Durağın yanında bekliyorum. bekleme
- Er lehnt an der Wand. Duvara yaslanmış duruyor. yaslanma
- Wir treffen uns am Montag. Pazartesi buluşuyoruz. gün
- Sie klebt das Foto an den Kühlschrank. Fotoğrafı buzdolabına yapıştırıyor. yapıştırma · Akkusativ
- Das Schiff liegt am Kai. Gemi rıhtımda duruyor. konum
- Ich gehe ans Meer. Denize gidiyorum. yön · Akkusativ
an ile yön (Akkusativ) örnekleri
Aşağıdaki cümlelerde «an» bir hedefe yönelik hareket bildirir, bu yüzden Akkusativ kullanılır.
| Almanca | Türkçe | Not |
|---|---|---|
| Ich hänge das Poster an die Wand. | Posteri duvara asıyorum. | Akkusativ – yön |
| Er stellt die Flasche an den Rand. | Şişeyi kenara koyuyor. | Akkusativ – yön |
| Wir legen das Handtuch an den Pool. | Havluyu havuzun kenarına koyuyoruz. | Akkusativ – yön |
| Sie klebt den Zettel an den Kühlschrank. | Notu buzdolabına yapıştırıyor. | Akkusativ – yön |
Her cümle «wohin?» sorusuna cevap verir.
PNG indirKaynaşmalar (am · ans) ve zaman kullanımı
«an» belirli artikelle kaynaşır: «an dem» → am, «an das» → ans. Bu kısa biçimler yazıda da konuşmada da standarttır; ayrık «an dem» yalnız artikel vurgulanınca («şu masada» anlamında) kalır.
Gün ve tarih ifadelerinde kaynaşmalı form kullanılır: am Montag, am 3. Mai. Artikelsiz «an Montag» ya da «an 3. Mai» yanlıştır.
Zaman ifadelerinde «an» çoğu zaman «am» olarak görünür; ama tek başına da durur: an diesem Tag (bu günde), an Feiertagen (bayram günlerinde).
Tuzaklar
Hareket varken Dativ kullanmak
Öğrenci konum sanıp Dativ çeker; aslında nesne bir yere yerleştiriliyor.
Ich stelle den Stuhl an der Tisch.
«Tisch» erkek; Dativ olsa bile «dem» olurdu. Üstelik hareket var, bu yüzden Akkusativ «den» gerekir.
Ich stelle den Stuhl an den Tisch.
Sandalyeyi masanın yanına koyuyorum.
Zaman ifadelerinde «an» yerine «in» kullanmak
Gün isimleri «an» edatı ile kaynaşmalı formda kullanılır; «in» yanlıştır.
In Montag gehe ich ins Kino.
«in» günlerle kullanılmaz; doğrusu «am»dır (= an dem).
Am Montag gehe ich ins Kino.
Pazartesi sinemaya gidiyorum.
«am» kaynaşmasını yanlış cinsle kullanmak
«am» = an + dem (erkek/nötr). Dişil isimlerde Dativ «an der» kalır; «am» olmaz.
Ich hänge das Bild am die Wand.
«Wand» dişil: Dativ «der», Akkusativ «die»; «am» yalnız erkek ve nötr isimde olur.
Ich hänge das Bild an die Wand.
Resmi duvara asıyorum.
Az önce öğrendiklerin
Er hängt das Bild ___ die Wand.
Cevabı gör
an. Dikey yüzeye (duvar) asma hareketinde an + Akkusativ kullanılır.
«In Montag arbeite ich nicht.» cümlesi doğrudur.
Cevabı gör
Yanlış. Günler in ile değil, an + dem = am ile söylenir: Am Montag arbeite ich nicht.
Masanın yanında oturuyorum.
Cevabı gör
Ich sitze am Tisch. «Wo?» sorusuna cevap veren bir konum cümlesi, bu yüzden Dativ gelir: an + dem = am.
Diğer iki yüzlü edatlar
Testten önce bunları bil
Konunun çekirdeği üç satırda, altında Türkçeden çevirirken en sık düşülen yerler.
- an = dikey yüzeye temas
Duvar, kapı, pencere, pano — bir şey dikey yüzeye değiyorsa an. Yatay yüzey auf, temassız üst über.
Das Bild hängt an der Wand.
- Günler an ile
am Montag · am Wochenende · am 1. Mai. Aylar ve mevsimler im, saatler um alır.
Am Montag gehe ich ins Kino.
- Hareket Akkusativ, durma Dativ
İki hâlli edat: asarken an die Wand, asılıyken an der Wand. Soru wohin? ise Akkusativ, wo? ise Dativ.
Ich hänge es an die Wand. → Es hängt an der Wand.
- Kıyı ve durak an alır
Suya ve çizgiye yaklaşılan yerler: ans Meer fahren · am Meer sein · an der Haltestelle warten.
Wir warten an der Haltestelle.
Das Bild hängt auf der Wand.
Das Bild hängt an der Wand.
Duvar dikeydir: an. auf yatay yüzeye aittir.
In Montag gehe ich ins Kino.
Am Montag gehe ich ins Kino.
Günler an + dem = am ile kurulur.
Ich hänge das Bild an der Wand.
Ich hänge das Bild an die Wand.
Asmak harekettir: wohin? → Akkusativ.
Um Wochenende schlafe ich lange.
Am Wochenende schlafe ich lange.
um saat içindir; hafta sonu am alır.
Cümleyi kendin diz
Kelimelere dokun, doğru sırayla yerleştir. Almancanın en zor kısmı burası — ve seçenek şıkkı yok, cümleyi sen kuruyorsun.
-
kelimelere dokun
-
kelimelere dokun
-
kelimelere dokun
Kendini dene
Cevaba dokun — neden öyle olduğunu birlikte görelim.
Masanın yanında oturuyorum.
Resmi duvara asıyorum.
Pazartesi sinemaya gidiyorum.
Şişeyi kenara koyuyorum.
Otobüs durağının yanında bekliyoruz.
Denize gidiyorum.
Alıştırma bitti — –
Konuyu bitirmek için tam testi çöz: %60 alırsan günlük defterine «konu bitti» diye yazılır ve seviye yolunda işaretlenir.
0/6 · soru cevaplandı
Bu konuya notun
Aklında kalsın istediğin kuralı, örneği ya da soruyu yaz. Kendiliğinden kaydedilir ve Panom'da toplanır.
an cep kartı
Bu sayfanın tamamı — tablolar, tuzaklar, örnekler — tek PDF. İndir, yazdır, sınavdan önce üstünden geç.
